Yapılaşmanın en temel noktası ilk andan itibaren her zaman bir proje oluşturmak ve her adımı bu projeye uygun bir şekilde ilerletmektir. Örnek olarak projelerdeki ilk işlemlerden birini de plankote çalışması oluşturur. Bir nevi ölçüm çalışması anlamına gelen bu çalışma, yapı projelerinde alanın daha rahat kavranabilmesi ve doğru bir ilerleyiş için büyük bir ihtiyaç olarak da görülür.
Plankote Nedir?
Yapı sektörü açısından plankote
ne demek sorusunu cevaplamak için en net tabir ile mimari projelerin
hazırlanabilmesi açısından farklı ölçme metotları sayesinde hazırlanan ve bir
arsanın topografik özelliklerini ifade eden bir çeşit haritadır,
denilebilir.
Plankote ne maksatla yapıldığına göre farklı bir kapsama
sahip olabilirken; çoğu zaman bu çalışma içerisinde yol, altyapı, üstyapı ve
bina gibi tüm ayrıntılarda ölçümler gerçekleştirilir. Yapılan ölçümlerde çoğu
zaman istenilen bir ölçek aralığı göz önünde bulundurulur ve alanın birkaç
metre aralıklar ile değerleri belirlenir. İhtiyaç halinde bu ölçümler ile bir kroki
çizimi de yapılırken, ölçümler sırasında GPS gibi farklı araçlardan
yararlanılır.
Plankote günümüzde sadece inşaat projelerinin
geliştirilmesinde değil aşağıda sayılabilecek değişen birçok farklı noktada
proje yapılacak arsanın topografik özelliklerini tespit ederek daha iyi
hesaplama ve tasarım sağlayabilmek için kullanılır.
- Elbette öncelikle bir yol,
köprü veya bina inşaatında projenin hazırlanması için bir harita
düzenlemesi açısından kullanılır.
- Arsalarda doğru mimari
tasarım ile en iyi konumda ve en iyi şekilde yapılar elde edilebilmesi
için uygulanır.
- Açık alanlarda çevre
düzenleme ve peyzaj çalışmaları için park veya bahçe gibi birçok yapıda
kullanılır.
- Kentlerde drenaj sistemi,
elektrik şebekelerinin döşenmesi, yeraltı su kanalları veya sokak ve
caddelerin tasarlanması ve projelendirmesinde tercih edilir.
- Yapıların belirli bir arsa
üzerinde gerçekleştirilecek temel ve zemin çalışmaları için ne kadar dolgu
kullanılacağı, ne kadar derinlikte kazı yapılması gibi ayrıntıları
belirlemek için yararlanılır.
Elde edilen çalışma sonuçlarının özellikle her zaman imar
planları ile uyumlu bir yapıya sahip olması gerekir. Çünkü doğru çalışma sonucu
imar alanında uygulanacak inşaat projesinin de problemsiz bir şekilde
ilerlemesini sağlayabilir. İmar planları yerel
yönetimlerin herhangi bir yerleşim bölgesinde nasıl bir yapılaşma
gerçekleştirebileceğini ve zemin durumlarını ifade ettiği için hazırlanan
haritanın da imar planı ile karşılaştırılarak en doğru şekilde hazırlanması
gerçekleştirilmelidir.
Doğru bir şekilde hazırlanmış bu harita çalışması bir yapı projesine başlanmadan önce diğer tüm noktalarda yani inşaat projesi, mimari proje ve uygulamada planlamanın doğru başlamasını ve doğru ilerlemesini sağlar. Bu durum elbette maliyetler açısından büyük bir tasarruf elde edilmesine yardımcı olurken, daha kısa zamanda sorunlar ile uğraşmadan projeyi istenilen plan ile bitirmeye yardımcı olur. Ayrıca elbette doğru proje sonucu elde edildiği için yapının ilerleyen vadede de daha yüksek bir güvenlik ile kullanılabilir olmasına yardımcı olacaktır.
Plankote Örneği
Yerel yönetimler kent sınırları içerisinde imar verilmiş
arsalarda bir yapı projesi uygulanmak istendiğinde bu proje için birçok değişen
hazırlığın yapılması ve çalışmaların gerçekleştirilmesini talep eder. Çünkü bu
sayede ilgili belediye arsa üzerinde bir yapı inşa edilmesi ve kullanılması
için ruhsat verebilmektedir. Bu anlamda bir yapı için oluşturulacak en önemli
ön çalışmalar arasında plankote uygulaması yer alır.
Bu uygulama her arazi ve arsa için özel bir şekilde birçok
değişen ölçüm ile ve amaçlara göre değişen kriterler ile yapılsa da tercih
edilebilecek plankote örneği alternatifleri ile uyumlu ve araziye göre
özelleştirilmiş bir sonuç elde edilmesi de mümkündür. Normal koşullarda bu
çalışma için uygulamanın aşamaları aşağıdaki şekilde ifade edilebilir.
- Öncelikle çalışma
yapılacak arsada saha ekipleri bir ölçüm gerçekleştirerek detaylı
rakamları elde eder.
- Arazinin tüm eğim
özellikleri, çevresi, en ve boy gibi ayrıntıları belirlenerek zemin
kotları ile karşılaştırma yapılır.
- Elde edilen veriler
dijital ortama geçirildikten sonra bu veriler sayesinde harita
mühendisleri tarafından bir dijital harita oluşturulur.
- Oluşturulan harita
çalışmanın sonucunu ifade ederken, bu proje mühendis, mimar ve şehir
plancıları tarafından incelendikten sonra yerel yönetimler tarafından onay
verildiğinde kullanım imkanı elde edilir.
Çalışma yapılırken en önemli ayrıntılar arasında ölçüm cihazlarını doğru bir şekilde seçmek ve iyi bir kalibrasyon oluşturmak gibi ayrıntılar bulunur. Ayrıca arsa her zaman benzer özelliklere sahip olsa da çalışma gününün güneş koşulları, rüzgar, yağmur veya soğuk hava koşulları gibi ayrıntılar ölçümlerde çok büyük hassasiyet oluşturabilir. Bu anlamda plankote için personelin yeterince deneyimli olması ve doğru bir proje için uzmanlık üzerinde durulması gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
Plankote ne demek?
Bir harita çalışması anlamına gelmek ile birlikte yapı
inşası gerçekleştirilecek bir arazide topografik vaziyeti gösterebilmek için
hazırlanan bir nevi ön projedir.
Plankote kim tarafından hazırlanır?
Çalışma yetkili harita mühendisleri ve teknikerler
tarafından gerçekleştirilir.
