Adi Yazılı Sözleşme Nedir?

Bir gayrimenkulün satışının gerçekleştirilmesi için kişiler arasında sözlü olarak anlaşma sağlansa dahi bu anlaşmanın yazılı hale getirilmesi, hem güven hem de prosedür anlamında büyük bir avantaj sağlar. Taşınmaz satışının gerçekleştirilmesi için vaat içeren bir sözleşme imzalanması durumunda da ortaya bir adi yazılı sözleşme çıkmaktadır. Bu sözleşme ilerleyen vadede gerçekleştirilecek olan satışı taahhüt etmek için yapılır. 

Adi yazılı sözleşme, taşınmaz satış sözleşmesi veya taşınmaz satış vaadi sözleşmesi gibi isimler ile de gayrimenkul piyasasında çok sık kullanılır. Bu durumda sözleşme imzalanması ile birlikte alıcı sözleşmede ifade edilen bedeli vaat ettiği satıcıya ödemeye yükümlü olur. Benzer şekilde alacaklı olan gayrimenkul sahibi de sözleşme vaadi dolduğunda gayrimenkulü alıcıya devretme yükümlülüğüne sahip olur. 

Bir adi yazılı sözleşme hazırlanırken borçlu olmayı vaat eden kişinin gayrimenkule malik olması koşulu aranmamaktadır. Çünkü birey gayrimenkule sonradan sahip olacağından dolayı gayrimenkul için satış vaadi sözleşmesi hazırlama imkanı bulunmaktadır. Örnek olarak gayrimenkul piyasasında bu işlem çok sık bir şekilde arsa payı karşılığında kat sözleşmesi için müteahhitler tarafından kullanılır. Müteahhit üçüncü bir kişiye taşınmazın satışı vadi için bir adi sözleşme imzalama teklifinde bulunur. Alıcı ise bu teklifi kabul ederek ödeme taahhüdünü kabul ederken, müteahhit tamamlayacağı yapıda bir gayrimenkulü teslim etme taahhüdüne girer.

Adi Yazılı Sözleşme Nasıl Hazırlanır? 

Türkiye Cumhuriyeti sınırlarında Türk Borçlar Kanunu 237. Maddesi ve Türk Medeni Kanunu 706. Maddesi çerçevesinde adi yazılı sözleşmehazırlama koşulları ifade edilmiştir. Bu çerçevede taşınmaz satış vaadisö zleşmeleri noter ortamında hazırlanmalıdır. Çünkü sözleşmenin geçerlilik oluşturması için noter onayı bir koşul ortaya koyarken, adi sözleşmede her ikitarafın ve noterin imzasının bulunması ve sözleşmeye tarafların fotoğraflarının eklenerek mühürlenmesi mecburiyeti bulunmaktadır. 

Yasa çerçevesinde adi yazılı sözleşme noter huzurunda hazırlanmamış ise geçerliliğe sahip olmayacaktır. Sözleşme geçerlilik ortaya koymadığından mütevellit olarak da taraflar sözleşmeden dolayı yükümlülükleriniyerine getirseler dahi elde edilen kazanımlar iade edilmelidir. Bireyler arasında imza altına alınan adi yazılı taşınmaz satış vaadi sözleşmeleri şekil anlamında geçerlilik oluşturmadığı açısından dolayı tescil davası açılmasıdurumunda da hukuki dayanak olarak kullanılmaları da mümkün olmayacaktır. Çünkü bu çerçevedeki bir sözleşme resmi şekilde noter ortamında hazırlanmamış ise sözleşmede alacaklı ve borçlu cebren tescil mecburiyetine sahip olmamak ile birlikte alacağın temliki ile bu durum arasında da bir farklılık bulunmaktadır. 

Adi Yazılı Sözleşmede Dikkat Edilmesi Gerekenler

Adi Yazılı Taşınmaz Satış Sözleşmesi Yargıda Nasıl Haklar Sağlar?

Adi yazılı taşınmaz satış vadi sözleşmelerinde bir hukuki dayanak elde edilerek, cezai koşul ya da kira kaybı gibi taleplerde bulunma hakkı yer almamaktadır. Çünkü bu durum sözleşmenin feri anlamına gelmek ile birlikte geçersiz bir sözleşmede ortaya koyulan feriler yine geçersiz olacaktır. Adi sözleşmelerde vaat edilen ücreti alacak olan kişi borçlu tescil etmeye zorlarsa, yargı bu durumu kabul etmemektedir. 

Taraftar sözleşmeye istinaden yükümlülüklerini yerine getirdiklerinde sözleşmenin geçersiz olduğu ve yapılan işlemin usulsüz olduğunuileri sürme yolunu tercih ederse, bu durum ise hakkın kötüye kullanılması anlamına gelmektedir. Bu gibi bir durum da sözleşmenin geçerli olmaması gözönünde tutulmayarak geçerli hale gelmiş gibi kabul edilir ve yargı tarafların tüm yükümlülüklerini yerine getirmiş olması ve gayrimenkulün tesliminin yapılmış olması durumunda tapu iptal ve tescil davası hakkı sağlayabilmektedir. 

Adi Yazılı Sözleşme Karşılığında Alacaklı Hangi Bedelleri Talep Edebilir? 

Taraflar arasında imzalanmış adi yazılı taşınmaz satış vaadi sözleşmesi noter huzurunda imzalanmadığında geçersizlik ortaya koyarken, ortaya çıkan yükümlülükler tamamlansa dahi iadesi gerekliliği yer alır. Vaat edilen alacağı almak isteyen taraf eğer gayrimenkulün bedelinin bir bölümünü ya da tamamını teslim almış ise bu durumda sebepsiz bir zenginleşme elde edeceği için bu miktarları iade etmek zorunda kalır. 

Hukukta sebepsiz zenginleşme olarak ifade edilen durum, bireyin mal varlığının haklı bir sebep bulunmadan aleyhinde artış göstermesidir. Bu durumda sebepsiz zenginleşme hükmü gereğince sözleşme gereği ödenenlerin iadesi Denkleştirici Adalet İlkesi” kapsamında uygulanır. Alacaklıya ödenmiş olan miktarın geri ödeme tarihine kadar ise enflasyon, faiz, döviz kuru, memur maaş artışı gibi birçok faktör hesaba katılarak güncel bedel belirlenir ve ödeme bu şekilde sağlanır. 

Gayrimenkul alışverişlerinde veya arsa payı ile taşınmaz vaadi sözleşmesi gibi durumlarda Yargıtay tarafından verilmiş örnek kararlar, içtihatlar ve düzenli bir şekilde değişim gerçekleşebilen yasalar bulunmaktadır. Bu gibi sözleşmelerde karşılaşılabilecek hukuki sorumluluklar, dikkat edilmesi gereken ayrıntılar, sözleşmenin eksiksiz ve güvenilir bir şekilde hazırlanması gibi her noktada da Premar Gayrimenkul Danışmanlığı önemli bir destek sağlayabilmektedir. 

Sıkça Sorulan Sorular 

Adi yazılı nedir? 

Adi yazılı, herhangi bir usule uygun olmadan sadece taraflar arasında bireysel olarak imzalanmış sözleşme anlamına gelir. 

Adi yazılı sözleşme geçerli midir? 

Hukuken geçerlilik oluşturmadan noter onayı bulunmayan bu sözleşmeler satıcıyı devir işlemine zorlayamaz. 

Hazırlayan: Premar Akademi Eğitim Ekibi
Son Güncelleme: 13 Temmuz 2026
Editöryal Not: Bu içerik, gayrimenkul sektöründeki güncel mesleki ihtiyaçlar, saha deneyimi, etik danışmanlık ilkeleri ve resmi süreçlere dair farkındalık başlıkları dikkate alınarak hazırlanmıştır. Resmî belge, yetki ve mesleki yeterlilik süreçleri için güncel kurum duyurularının takip edilmesi önerilir.